Aftabedel Print Banner
جمعه 8 فروردین 1393 / 08:27|کد خبر : 152|گروه : اخــبــار زنــان

مسجد دارالاحسان جلوه ای کم نظیر از معماری ایرانی و اسلامی

مسجد دارالاحسان جلوه ای کم نظیر از معماری ایرانی و اسلامی

مسجد دارالاحسان سنندج يکي از مراکز مهم علمي آموزشي و ديني و مذهبي ايران در دوره قاجار است که با گذشت 200 سال قدمت هنوز يکي از مراکز مهم ديني استان کردستان به شمار مي‌آيدو هر ساله گردشگران زیادی از این مکان تاریخی بازدید می کنند.

به گزارش خبرنگار آفتاب دل، مسجد جامع سنندج (مدرسه دارالاحسان) که از بناهاي شاخص دوره قاجار محسوب مي‌شود توسط امان‌الله خان والي کردستان طي سال‌هاي 1226 تا 1232 و با حمايت فتحعلي شاه قاجار ساخته شده است.


ترکيب دو عنصر مسجد و مدرسه با هم در دوره قاجار علاوه بر کردستان در نقاط ديگر ايران نيز مرسوم بوده و البته قاجارها اين سبک را از حاکمان دوره صفويه فرا گرفته‌اند زيرا اوج اين کار در دوره صفويه به چشم مي‌خورد.


دارالاحسان به خاطر اهميت خاص خود در ايالت کردستان در دوره قاجار مکاني براي عرضه آثار هنري هنرمندان در موضوع معماري و تزيينات وابسته به آن و عرصه مناسبي براي شعرا و خوش‌نويسان بسيار بوده است.


يکي از شاعراني که در اين بنا شعر گفته، »ميرزا صادق« متخلص به »ناطق اصفهاني« است، وي قصايدي را در باب نحوه ساخت و باني آن گفته است که هر مصرع از ابيات آن تاريخ آغاز و اتمام مسجد را نشان مي‌دهد.


اين اشعار به خط نستعليق ممتاز در سنگ مرمر ايوان جنوبي (رو به قبله) ترسيم شده است. وي هم چنين شعري در کتيبه مرمر گلدسته سمت چپ مسجد دارد که از هر حيث حايز اهميت است و زمان ساخت مسجد، مدرسه را يک سال زودتر از قصيده‌اي نشان مي‌دهد که در ايوان جنوبي نصب شده است.


از ديگر شاعراني که براي هر يک از بخش‌هاي مسجد، مدرسه دارالاحسان شعر سروده‌اند مي‌توان به »ميرزا فتح‌الله خرم کردستاني«، »مجدالممالک« متخلص به »فرهي« از شاعران سنندج و »ميرزا محمدخان جوهري« ملقب به »سعيد ديوان« اشاره کرد.


بخش عمده اين بناي باشکوه به آموزش اختصاص داشته و سه ضلع حياط بنا مدرسه است و دوازده حجره براي آموزش در آنها تعبيه شده است.پنج حجره در ضلع شمالي براي طلاب علوم ديني، چهار حجره در ضلع شرقي و سه حجره در ضلع جنوبي حياط مدرسه وجود دارد.


تمام اين حجره‌ها از طريق ايوانچه‌هاي کوچکي که در پشت آن‌ها قرار دارد به حياط (صحن) راه مي‌يابند و در طرفين مدخل حجره‌ها دو پنجره با گره چيني هندسي تعبيه شده که براي تنظيم نور و حرارت است.


مدرسه دارالاحسان يک مرکز آموزشي داراي ارزش و اهميت قابل توجهي بوده و افراد برجسته بسياري امامت جماعت، تدريس و تعليم در آن را به عهده داشته و آن را براي خود موجب افتخار دانسته‌انداز جمله اين افراد »عبدالعظيم مجتهد«، »آيت‌الله مردوخ«، »بابا مردوخ روحاني« و »بديع‌الزمان فروزانفر« بوده است.


در عهد حکومت امان‌الله خان بزرگ، کردستان دارالعلم ايران بوده و چند تن از علماي نامي ايران در اين مسجد رشد و نمو و يافته و به درجه کمال رسيده‌اند و اکنون اگر اسمي از علم در اين کردستانات باشد از فيض همان مسجد است.


آنچه که اهميت مسجد - مدرسه دارالاحسان را شاخص‌تر مي‌کند وجود کتيبه‌ها و فرمان‌هاي بسياري است که يا عموما جنبه يادماني داشته و يا در ارتباط با منع توقف برخي امور و گاهي در رابطه با موضوعات خاص سياسي و فرهنگي بوده و به دلايل مختلف در اين بنا نصب شده‌اند.


اين کتيبه‌ها شامل چند گروه مختلف از جمله کتيبه‌هاي اشعار فارسي، آيات قرآني، اشعار عربي، احاديث و عبارات عربي، کتيبه‌هاي فرمان که پس از تکميل مسجد در آن نصب شده و برخي جنبه قانون عمومي داشته‌اند و کتيبه‌هاي موقوفات مسجد، مدرسه دارالاحسان است.


يکي از کتيبه‌هاي مهم ايوان شرقي مسجد دارالاحسان فرمان ناصرالدين شاه درباره ساخت و تعمير قلعه مريوان و سرکوب اغتشاشات منطقه اورامان است که اين کار توسط شاهزاده معتمدالدوله فرهاد ميرزا حکمران کردستان انجام شده است.


اين بنا داراي يک حياط، شبستان ستون‌دار و دو ايوان يکي رو به شرق که دومناره مسجد بر روي آن ساخته شده و ديگري رو به قبله، حجره‌ها، مدخل ورودي، راهروهاي جانبي، فضاي مرده‌شوي‌خانه است.
در وسط حياط مدرسه حوض آبي تعبيه شده که آب آن از قنات معروف به مسجد دارالاحسان تأمين مي‌شده است.


مسجد دارالاحسان داراي دو ستون سنگي است که به طور کاملا استادانه پايه، بدنه و سرستون‌هاي آن حجاري شده و از اين حيث با مسجد وکيل شيراز قابل مقايسه است.
بر روي تمام پايه‌ها يک طرح به صورت گل‌هاي برجسته حجاري شده و تزيينات بدنه ستون‌ها شامل کاشي‌کاري توام با خط و آيات قرآني است و سرستون‌ها با نوعي مقرنس‌کاري حجاري شده‌اند.
حجاري روي سرستون‌ها به صورت مقرنس و بدنه ستون‌ها به صورت طنابي شکل و پايه ستون‌ها هم ترکيبي از گل‌هاي طبيعي است.


مسجد مدرسه دارالاحسان يکي از بناهاي تاريخي استان کردستان است که هر ساله مورد بازديد مسافران  و گردشگران در ايام مختلف سال قرار مي‌گيرد.
تشويق و ترغيب مردم به بازديد از مساجدي که داراي قدمت تاريخي هستند علاوه بر آشنا کردن مردم با سبک معماري در دوران گذشته موجب کسب آگاهي آنها از بينش مسلمانان در آن دوران خواهد شد.


مساجد تاريخي ظرفيت مناسب و ارزشمندي براي جذب گردشگران دارند و در کشور اسلامي مانند ايران انتظار مي‌رود مسئولان به اين مهم بيشتر توجه داشته باشند و زمينه‌هاي حضور مهمانان و گردشگران را در اماکن مذهبي تاريخي بيشتر فراهم کنند.


مسجد جامع( دارالاحسان ) سنندج به شماره 375 در فهرست آثار ملي به ثبت رسيده است.


انتهای پیام/



برچسب ها :


نظرات کاربران :

اولین نفری باشید که در مورد این مطلب نظر می دهید!

دیدگاه های ارسالی شما، پس از تایید توسط مدیریت در وب سایت منتشر خواهد شد.
پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

نام *
 

کد امنیتی
 
   

ADS

اینجا محل تبلیغات شماست

ADS

 
جدیدترین ها / پربازدیدترین ها
Aftabedel Telegram Channel